Bernard Hammelburg | Bnr

Europese leiders benadrukken steeds dat de oorlogen in het Midden-Oosten niet onze oorlogen zijn, maar steeds meer landen willen wel bijdragen aan een oplossing. Een goede zaak, vindt Kajsa Ollongren, oud-minister van Defensie en tegenwoordig werkzaam als Speciaal Vertegenwoordiger Mensenrechten voor de Europese Unie. Ze is te gast in BNR De Wereld. Luister ook | 'VS en Iran hebben meer te verliezen dan te winnen bij een hervatting van de oorlog' 'We moeten onderdeel willen zijn van de oplossing', zegt Ollongren. De oplossing moet volgens haar bestaan uit diplomatie en het herstellen van de vrije doorvaart door de Straat van Hormuz. Daarbij geldt ook dat het humanitair recht wordt gerespecteerd, ook door Israël en Hezbollah. Zeker nu de deelnemende landen aan deze oorlogen de mensenrechten aan hun laars lappen, zo onderschrijft Ollongren. Lees ook | Doorvaart Panamakanaal vijf keer duurder nu Straat van Hormuz gesloten is: ‘Kan nog meer worden’ Vrije doorvaart door de Straat van Hormuz Om die

Bij de VN zijn de sollicitaties begonnen voor de opvolging van Antonio Guterres als Secretaris-Generaal. We zullen hem niet missen. Hij heeft zich ontpopt tot een meester van de verkeerde clichés op de verkeerde momenten. Terwijl de wereldmachten de veiligheidsarchitectuur steen voor steen afbreken, komt de Secretaris-Generaal van achter zijn bureau met briljante commentaren zoals ‘de noodzaak tot de-escalatie’ en ‘ik maak me grote zorgen’. Zijn twee termijnen van vijf jaar werden gekenmerkt door een pijnlijk gebrek aan daadkracht: van zijn tandeloze morele verontwaardiging over de invasie van Oekraïne tot zijn onvermogen om de VN-organisaties in conflictgebieden effectief aan te sturen. Zijn enige tastbare succes, de Oekraïense graanovereenkomst, was een zeldzame opleving in een verder anemisch mandaat waarin hij vooral uitblonk in het uiten van zijn 'diepe bezorgdheid' terwijl de halve wereld in brand stond.  Het kan anders. In het verleden bewezen leiders

Amerika en Iran hebben nog minder dan een week om het staakt-het-vuren van twee weken om te zetten in een duurzamer bestand. De laatste dagen komen er hoopgevende signalen uit zowel Washington als Teheran. Oud-diplomaat en onderhandelaar Robert Serry snapt dat wel. 'Beide partijen hebben meer te verliezen dan te winnen bij een hervatting van de oorlog.' Bernard Hammelburg gaat met hem in gesprek. Luister ook | ‘In Hongarije is sowieso sprake van verraad’ Een cruciale rol om tot een goed einde te komen vormt de situatie in Libanon. Iran en bemiddelaar Pakistan zeggen dat Libanon bij het staakt-het-vuren hoort. Israël en Amerika bestrijden dat. Toch hebben Israël en Libanon deze week voor het eerst in decennia weer met elkaar gesproken. Serry denkt dat beide partijen hetzelfde willen, namelijk het ontwapenen van Hezbollah. De inzet in de onderhandelingen met Iran wordt dan om Iran daar iets voor in de plaats te geven. Serry denkt dat Pakistan hierin de juiste bemiddelaar is. Lees ook | Mag

Is JD Vance een politieke prutser, een wandelende vloek of is Donald Trump bezig zijn vicepresident voor de bus te gooien? Wat hij aanpakt gaat volledig mis, maar het zijn wel orders van Trump. In Pakistan mislukten de onderhandelingen met Iran, mede door instructies die hij van Trump zelf meekreeg. Zo wilde Iran zijn nucleaire programma vijf jaar stilleggen, maar eiste Vance namens Trump twintig jaar. En dat terwijl Vance zich tegen een oorlog met Iran had verzet. Tijdens een paasborrel in het Witte Huis had Trump zijn publiek al weten te vermaken ten koste van zijn vicepresident. Hij vroeg JD Vance hoe de Iran-vredesonderhandelingen ervoor stonden. ‘It's going good, sir,’ antwoordde Vance braaf vanuit de zaal. Trump kapte hem af en vroeg of het conflict ook echt opgelost zou worden. Vance aarzelde. Toen viel de bijl: ‘Nou, als het mislukt, geef ik JD Vance de schuld. Als het lukt, neem ik alle eer.’ Gelag in de zaal. Het was klinkklare vernedering.  Nog geen dag later werd

De parlementsverkiezingen in Hongarije zijn de belangrijkste verkiezingen in Europa van dit jaar. De kans dat premier Orbán na zestien jaar weg moet is aanwezig nu oppositieleider Peter Magyar is opgekomen. D66-Europarlementariër Gerben-Jan Gerbrandy hoopt dat Magyar wint. Volgens hem heeft Orbán Europa verraden. Luister ook | 'Een oorlog binnen twee tot drie weken beëindigen kan alleen aan de onderhandelingstafel' ‘De minister van Buitenlandse Zaken is openlijk met minister Lavrov van Rusland aan het bellen. Ze delen strategieën en plannen. Dat is een vorm van verraad.' Daar blijft het niet bij. Volgens de Washington Post heeft Orbán ook banden met Iran en de Trump-regering steekt zijn steun voor Orbán niet onder stoelen of banken. Dat Europa niets doet heeft te maken met de verkiezingen. 'Als Orbán wint dan gaan de handschoenen uit', zo verwijst Gerbrandy naar de mogelijkheden die Europa heeft. Denk daarbij aan een Artikel 7-procedure. Daarin kan Honga

Eens even de balans opmaken: Donald Trump kan nog zo schelden en dreigen, en Bibi Netanyahu kan nog zoveel beloven, Iran is, ondanks een barrage aan bommen en tritsen politieke liquidaties, niet verslagen.  De Golfstaten liggen permanent onder Iraans vuur, de Israëliërs zitten zoveel in de schuilkelder dat ze op mollen gaan lijken, Hezbollah is springlevend, Libanon verandert in een maanlandschap, we zitten in de ernstigste energiecrisis sinds 1973, het burgerluchtverkeer in de regio ligt plat, het NAVO-bondgenootschap, dat al aan zijn nagelriemen hing, krijgt een doodklap – aardig klusje voor Mark Rutte, die Trump vandaag bezoekt. ‘Hulp is onderweg,’  zei Trump voor het uitbreken van de oorlog. Hij had beter kunnen zeggen ‘de perfecte storm komt eraan.’  Dat de Amerikaanse en Israëlische inlichtingendiensten tot de top behoren staat buiten kijf. Als ze in vijandelijk gebied een neergeschoten piloot kunnen oppikken en de ene na de

Amerika heeft nog twee tot drie weken nodig om de oorlog met Iran te kunnen beëindigen, althans, dat zegt president Trump. Dat kan, maar alleen aan de onderhandelingstafel, zo luidt de conclusie van luitenant-kolonel buiten dienst en drager van de Militaire Willemsorde Gijs Tuinman. Tot voor kort was hij staatssecretaris van Defensie in het kabinet-Schoof. Hij is te gast bij Bernard Hammelburg. Luister ook | ‘China is Trump-tariff-proof geworden' Waar Trump er steeds op hint dat hij de oorlog snel wil beëindigen, laten de bewegingen van de Amerikaanse troepen anders zien. Bij de Straat van Hormuz is een enorme troepenopbouw bezig, wat duidt op een grondoffensief. Gijs Tuinman schetst welke drie scenario's er zijn en hoe je dat dan aan zou kunnen pakken. Lees ook | Minister Sjoerdsma ondanks sanctielijst naar China, ‘buitengewoon verrassend’ Minister Sjoerdsma: Oekraïense wederopbouw kan niet langer wachten Als het aan het kabinet-Jetten ligt dan moeten we vaart maken met de we

Op 13 januari, toen de protesten in Iran in volle gang waren en de machthebbers die met massamoord op de demonstranten onderdrukten, opende Donald Trump de geopolitieke schaakpartij met de ayatollahs, en omdat hij met wit speelde en dus opende dacht hij te gaan winnen. Inmiddels staat het Midden-Oosten in lichterlaaie, sneuvelen bosjes soldaten en burgers en sleurt de oliecrisis de wereldeconomie naar de afgrond. ‘Houd vooral vol,’ zei Trump op die 13de januari tegen het Iraanse volk, ‘hulp is onderweg.’ In werkelijkheid is de terreur tegen het volk waarschijnlijk nog nooit zo hevig geweest. Elke vorm van protest wordt afgestraft met arrestaties en executies. De gevreesde Revolutionaire Garde en de Basij milities ronselen zelfs jongens vanaf 12 jaar om controleposten te bemannen. De gebieden waar minderheden zoals Koerden wonen, staan onder extra streng toezicht. Ouders van activisten krijgen waarschuwingen dat hun kinderen worden geëxecuteerd. Iraanse expats ontvangen dreige

In de oorlog tussen Israël en Amerika met Iran drukt China zich met name diplomatiek uit. Waar Europa onder druk wordt gezet om de Amerikanen te helpen kan China zich op de vlakte houden vanwege de sterke positie van het land. Volgens Oscar Garschagen, voormalig correspondent in zowel China als Amerika, heeft China die transactionele houding van Trump ook helemaal niet nodig. Ook niet als het op handel aankomt. Hij is te gast in BNR De Wereld bij Bernard Hammelburg. Volgens Garschagen heeft Amerika ook helemaal niet door hoe China ervoor staat. 'Als je kijkt naar de robotisering van de maakindustrie bijvoorbeeld.' In mei zal Trump Xi bezoeken om een handelsdeal te sluiten, en ook daar heeft China een betere positie. Garschagen denkt ook dat Europa niet doorheeft hoe China precies werkt. Luister ook | ‘Een sterk Oekraïne is belangrijker voor ons dan artikel 5 van de NAVO’ Groen licht voor handelsdeal EU-VS, maar wel onder voorwaarden Het Europees Parlement heeft ingestemd met de handelsde

Misschien is het niet helemaal een patstelling, maar het is duidelijk dat geen van de partijen de Iran-oorlog kan winnen. Iran is een machtiger vijand dan waarop Donald Trump had gerekend, met als meest effectieve wapen de Straat van Hormuz. Amerika slaat toe met veel meer geweld dan Iran had verwacht en heeft militair de overhand, maar dat is nog geen zege. Israël wist dat het niet kon winnen, maar heeft een simpeler doelstelling: als het nucleaire programma en het arsenaal aan raketten van Iran en Hezbollah voor een aantal jaren wordt teruggezet, is dat al voldoende.  Trump is aan de oorlog begonnen zonder exit-strategie, maar zoekt nu wel naar de uitgang. Op de mogelijke afsluiting van de Straat van Hormuz had het Pentagon gerekend, maar omdat Amerika geen olie uit het Midden-Oosten importeert verwachtte Trump geen prijseffect . Als hij even had gegoogeld had hij kunnen weten dat de Amerikaanse olieprijs meebeweegt met de wereldmarkt. Op dit moment is een economische, en dus politieke r

Oekraïne heeft het moeilijk, zeker nu de aandacht van de wereld verschuift naar de oorlog in Iran en de Golfregio. Toch ziet Robert Serry, oud-ambassadeur in Oekraïne en voormalig VN-diplomaat, kansen voor Oekraïne. Alleen moet Europa dan wel een stap bijzetten, want een echte strategie voor Oekraïne hebben we nog niet. Serry beschrijft het allemaal in zijn nieuwe boek ‘Nog is Oekraïne niet verloren’. Luister ook | 'Trump loopt steeds verder het moeras in' Het boek gaat over de aanloop naar het uitbreken van de oorlog in 2022, waarbij Serry 2014 als breekpunt ziet. Hij noemt het zelfs een ‘Sarajevo-moment’, verwijzend naar de aanleiding voor het begin van de Eerste Wereldoorlog: de moord op de Oostenrijkse aartshertog Franz Ferdinand in Sarajevo op 28 juni 1914. Volgens Serry hebben we al die jaren geen strategie gehad over wat we nou met Oekraïne wilden. Wel of niet binnen de EU, en met name wel of niet binnen de NAVO? En nog steeds gaat het niet goed. &l

Sinds de Cubaanse revolutie in 1959 hebben dertien Amerikaanse presidenten geprobeerd hun wil aan het eiland op te leggen en het communistische leiderschap af te zetten. Soms met geweld, zoals JFK die in 1961 een mislukte invasie uitvoerde, soms met zachte aanpak, zoals Obama, die probeerde de betrekkingen te normaliseren. Maar al die 67 jaar al is Cuba geïsoleerd door een Amerikaanse boycot. Donald Trump wil president Miguel Diaz-Canel afzetten, en zou daarmee de eerste van de dertien zijn die het eiland weer onder Amerikaanse voogdij plaatst. Want daar komt het op neer.  Cuba was eerst 400 jaar Spaans, maar ook na de onafhankelijkheid in 1902 bleef het in feite een kolonie – nu van Amerika. Van een ‘Cuba libre’ was nooit sprake, behalve in westerse kroegen. Landbouw en industrie waren volledig in Amerikaanse handen, het eiland was een gok- en seksparadijs lang voordat Las Vegas bestond. In 1998 en 2016 probeerde de Trump Corporation  voet aan de grond te krijgen om

Volgens president Trump is de oorlog met Iran al gewonnen en zal die snel eindigen, maar Iran weigert te onderhandelen en blijft de Straat van Horzmuz blokkeren. Jaap de Hoop Scheffer, voormalig NAVO-baas en oud-minister van Buitenlandse Zaken, wijt dit vooral aan een gebrek aan strategie in het Witte Huis. 'Ik zie een president die steeds verder het moeras inloopt.' Hij is te gast in BNR De Wereld met Bernard Hammelburg. Luister ook | ‘Israël en Amerika zijn heer en meester boven Iran’ Een probleem daarbij is dat Iran relatief weinig nodig heeft om de gevolgen van de oorlog aan de rest van de wereld te laten merken met het stijgen van de olieprijzen. ‘Zelfs al zou je alle raketlanceerders uitschakelen, dan nog kan Iran de wereld in de greep houden met die afsluiting van de straat van Hormuz.’ De Hoop Scheffer denkt dat ook dat de militaire top in Amerika de bevelen van de president uitvoert met een zekere 'gewetenswroeging'. Nederland heeft nu het schip Zn. Mr. Evertsen naar Cypr

Hoe omzichtig het kabinet ook strooit met ontwijkend taalgebruik, het is duidelijk dat Nederland met het inzetten van het fregat Zr. Ms. Evertsen deelneemt aan de Amerikaan-Israëlische oorlog tegen Iran. Want hoe je het ook wendt of keert, het beschermen van Cyprus tegen aanvallen van Iran of zijn proxy’s is een defensieve toevoeging aan de Amerikaans-Israëlische kant van de oorlog. En het is de vraag of die oorlog legaal is volgens het internationaal recht. Formeel beantwoordt Nederland de wens van Frankrijk om de begeleidende gevechtsgroep rondom het vliegdekschip Charles de Gaulle te versterken bij de bescherming van Cyprus. Hoewel ook president Macron de verdediging van Cyprus essentieel noemt, gaat de Franse ‘mozaïek-strategie’ veel verder. Er ligt een fregat in de Golf van Oman, twee fregatten in de Rode Zee, 16 gevechtshelikopters nabij en er zijn nog eens acht fregatten en twee amfibie-helikopters onderweg naar de Straat van Hormuz. Macron distantie

Iran teistert de hele Golfregio met tegenaanvallen nadat Amerika en Israël zaterdag een oorlog met Iran zijn begonnen. Volgens luitenant-kolonel buiten dienst Patrick Bolder heeft Iran met die tegenaanvallen op de gehele regio maar één doel: chaos creëren, want het land zit in het nauw. ‘Israël en Amerika zijn heer en meester in het Iraanse luchtruim.’ Hij is te gast bij Bernard Hammelburg in BNR De Wereld. Luister ook | 'Voor China is alles op dit moment een wapen' Bolder plaatst wel een kanttekening bij de dominantie van Amerika en Israël. Een echt einddoel is niet helemaal duidelijk. Bolder wijst daarbij naar de wisselende verklaringen die Trump en zijn ministers Rubio en Hegseth geven. Ook had Trump het in het begin nog over één tot twee weken. Nu over vier tot vijf weken, en misschien zelfs langer. Lees ook | VS overweegt inzet Oekraïense drone-afweer tegen Iran Iran onderdeel van de Duitse verkiezingscampagne Bij onze oosterburen merken ze

In 2003 steunde Nederland een door Amerika geleide invasie in Irak, zonder goedkeuring van de VN-Veiligheidsraad. Die steun was gebaseerd op een leugen – massavernietigingswapens – en op het wat vage argument dat Irak in het verleden VN-resoluties had genegeerd. Amerika overtrad het internationale recht, en Nederland was door zijn steun medeplichtig, al was het uit goedbedoelde solidariteit met onze belangrijkste bondgenoot. Kortom: met gebalde vuist roepen dat het internationale recht is geschonden klinkt soms wat sleets. Natuurlijk overtreedt Amerika met de oorlog tegen Iran het internationale recht. Een inval in een soeverein land, zonder VN-mandaat of directe bedreiging, mag niet. Dat wist Donald Trump ook best. Maar zoals zijn minister van oorlog Pete Hegseth. het uitdrukte: ‘Dit keer zijn er geen stomme militaire inzetregels, is er geen natievormingsmoeras, geen poging om een democratie te vestigen, geen politiek correcte oorlog.’ Duidelijker kan niet: Amerika trekt bew

De Iraanse leider Ali Khamenei is gedood bij de aanvallen van Amerika en Israël op Iran. Ondertussen duurt de onrust voort in Israël en de Golfregio. Van Koeweit, Bahrein, Qatar en Dubai aan toe. In deze extra uitzending praat Bas van Werven met deskundigen en correspondenten over het laatste nieuws. De dood van Khamenei leidt tot vreugdevolle reacties in Iran zelf. President Pezeshkian heeft de bombardementen overleeft en geeft later vandaag nog een speech. Iran heeft de Straat van hormuz afgesloten en dat heeft al grote gevolgen voor de energieprijzen. In Amerika stuit de oorlog op steeds meer kritiek, ook vanuit Trumps eigen achterban. En de Europese leiders bepalen ook hun positie in dit conflict. Luister ook | EXTRA: Amerika en Israël vallen Iran aan Te gast zijn: In de studio - Buitenlandcommentator Bernard Hammelburg- Martine van den Berg, schrijver van meerdere boeken over het Midden-Oosten en woonachtig geweest in Israël Op afstand - Patrick Bolder, defensie-expert bij h

De Verenigde Staten heeft samen met Israël Iran aangevallen. Onder meer in de Iraanse hoofdstad Teheran zijn explosies te horen en te zien geweest. Maar ook in andere steden. Doelwit is het atoomprogramma en de machthebbers. Ayatollah Khamenei en president Pezeshkian. Volgens president Trump is dit de kans voor de Iraniërs om in opstand te komen tegen de machthebbers. Trump zegt dat Iran keer op keer echte onderhandelingen uit de weg is gegaan. Hij eist dat de Revolutionaire Garde zich overgeeft in ruil voor immuniteit. Zo niet dan zullen ze dat 'met de dood bekopen'. Iran reageert fel met onder meer aanvallen op Amerikaanse bases in Bahrein, Qatar en de Emiraten. In deze extra uitzending praat Bas van Werven met deskundigen en correspondenten over het laatste nieuws. Te gast zijn: In de studio - Buitenlandcommentator Bernard Hammelburg- Religiewetenschapper Martine van den Berg Vanuit de wereld - Amerika-correspondent Jan Postma, vanuit Washington - Israël-correspondent Ralph Deckers, vanuit T

Nu Trump is teruggefloten door het Hooggerechtshof over zijn heffingen is er één iemand heel erg blij: Xi Jinping. De Chinese leider ziet hoe zijn land het handelsoverschot met Amerika in de afgelopen jaren snel heeft weten te vergroten. En dus heeft Xi de beste papieren bij de gesprekken over een handelsdeal met Trump die volgende maand plaats gaan vinden, ziet Oscar Garschagen, oud-correspondent in zowel China als Amerika. Hij is te gast bij Bernard Hammelburg in BNR De Wereld. Luister ook | Nederland in de EU-kopgroep: 'We moeten actie ondernemen. Het is alle hens aan dek' Dit past in een trend die al langer gaande is. 'Er is een grote economische verovering van China gaande, wereldwijd', ziet Garschagen. 'Auto's elektronica, chemie en kunstmatige intelligentie. China loopt overal voorop en Amerika komt niet in de buurt.' Iets anders is de handel in staatsobligaties. De afgelopen tijd heeft China veel Amerikaanse staatsobligaties van de hand gedaan, en dat is slecht nieuws voor de dollar

Elk jaar kijken we gebiologeerd naar het verslag dat de Amerikaanse president uitbrengt over de staat waarin de unie verkeert. Dat is altijd voornamelijk borstklopperij, en de boodschap is dezelfde: het gaat uitstekend met de Unie. Wat dat betreft past Trump in de traditie. Het verschil is dat Trump vileine woede op zijn tegenstanders – de Democraten, het Hooggerechtshof, voormalige bondgenoten zoals wij Europeanen – vermengt met een ratjetoe aan halve waarheden en hele leugens over zijn eigen almacht. Als de Amerikanen hun State of the Union intellectueel eigendom zouden noemen, waren wij Europeanen dieven, want ook wij zetten de voorzitter van de Europese Commissie  eenmaal per jaar voor het parlement voor een State of the Union. Wij drukken ons misschien wat beschaafder uit, maar ook ons verhaal is eerder een opsomming van illusies over onze almacht dan een eerlijk relaas over ons gevecht om ergens in die brei van tegenstellingen sporen van eenheid te vinden.  Wat beide Unie